CKKMIP Navigation

Standardy ochrony małoletnich

Ochrona małoletnich

Standardy Ochrony Małoletnich

Centre for Medical Staff and Psychotherapy Education Ltd.

Poradnia Zdrowia Psychicznego Psycholodzy24.pl prowadzona przez Centrum Kształcenia Kadr Medycznych i Psychoterapii Sp. z o.o.
Wersja 3.1. Obowiązuje od dnia 07.11.2026.

Standardy Ochrony Małoletnich obowiązujące w Centrum Kształcenia Kadr Medycznych i Psychoterapii Sp. z o.o. (dalej: CKKMIP) prowadzącym Poradnię Zdrowia Psychicznego Psycholodzy24.pl (dalej: Poradnia)

Preambuła

Naczelną zasadą wszystkich działań podejmowanych przez Poradnię jest działanie dla dobra dziecka i w jego najlepszym interesie. Każdy członek personelu traktuje dziecko z szacunkiem oraz uwzględnia jego potrzeby. Niedopuszczalne jest stosowanie przez kogokolwiek wobec dziecka przemocy w jakiejkolwiek formie. Personel poradni, realizując te cele, działa w ramach obowiązującego prawa, przepisów wewnętrznych oraz swoich kompetencji.

Podstawy prawne Standardów Ochrony Małoletnich

  • Konwencja o Prawach Dziecka przyjęta przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 120, poz. 526 z późn. zm.)
  • Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.)
  • Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2020 r. poz. 1359)
  • Ustawa z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy – Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1606)
  • Ustawa z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich (Dz. U. z 2026 r. poz. 110) – w szczególności art. 22b i 22c
  • Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy domowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 1249)
  • Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. z 2022 r. poz. 1138 z późn. zm.)
  • Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 1375 z późn. zm.)
  • Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2022 r. poz. 1360 z późn. zm.) – art. 23 i 24
  • Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 1550 z późn. zm.)
  • Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych (RODO) (Dz. U. UE. L. z 2016 r. Nr 119, str. 1 z późn. zm.)
  • Art. 22¹ oraz art. 22¹a ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2022 r. poz. 1510 z późn. zm.)
  • Ustawa z dnia 9 czerwca 2022 r. o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich (Dz. U. z 2022 r. poz. 1700 z późn. zm.)

Rozdział 1. Objaśnienie terminów

Pracownik / członek personelu – psycholog, psychoterapeuta, lekarz oraz każda inna osoba zatrudniona lub współpracująca z Poradnią oraz każda osoba świadcząca usługi na rzecz ww. miejsca, niezależnie od formy prawnej współpracy łączącej ją z poradnią.

Psycholog/Psychoterapeuta/Lekarz – psycholog, psychoterapeuta, lekarz zatrudniony lub współpracujący z Poradnią. Świadczy usługi medyczne, usługi wsparcia psychologicznego, prowadzi konsultacje psychologiczne i psychoterapię dla dzieci i opiekunów.

Dyrektor/Kierownik Administracji – Dyrektor/Kierownik Administracji Poradni, tj. Ewa Andruszkiewicz.

Poradnia – Poradnia Zdrowia Psychicznego Psycholodzy24.pl prowadzona przez CKKMIP.

Małoletni/Dziecko – każda osoba do ukończenia 18. roku życia.

Opiekun Małoletniego – osoba uprawniona do reprezentacji dziecka, w szczególności jego rodzic lub opiekun prawny. W myśl niniejszego dokumentu opiekunem jest również rodzic zastępczy lub opiekun faktyczny.

Zgoda rodzica dziecka – zgoda co najmniej jednego rodzica dziecka. W przypadku braku porozumienia między rodzicami, rodzice zostają poinformowani o konieczności rozstrzygnięcia zgody przez sąd rodzinny.

Krzywdzenie dziecka – popełnienie czynu zabronionego lub czynu karalnego na szkodę dziecka przez jakąkolwiek osobę, w tym członka personelu poradni, lub zagrożenie dobra dziecka, w tym jego zaniedbywanie.

Przemoc fizyczna – każde intencjonalne działanie sprawcy, mające na celu przekroczenie granicy ciała małoletniego lub niosące takie ryzyko, np. bicie, popychanie, szarpanie itd.

Przemoc psychiczna – powtarzający się wzorzec zachowań opiekuna lub skrajnie drastyczne wydarzenie (lub wydarzenia), które powodują u dziecka poczucie, że jest nic niewarte, złe, niekochane, niechciane, zagrożone i że jego osoba ma jakąkolwiek wartość jedynie wtedy, gdy zaspokaja potrzeby innych.

Przemoc seksualna – wszelkie zachowania skutkujące niechcianym kontaktem w sferze intymnej, mogące mieć postać fizyczną, werbalną i pozawerbalną.

Wykorzystanie seksualne – angażowanie dziecka w aktywność seksualną przez osobę dorosłą. Obejmuje zachowania z kontaktem fizycznym (np. dotykanie dziecka, współżycie z dzieckiem) oraz bez kontaktu fizycznego (np. pokazywanie dziecku materiałów pornograficznych, podglądanie, ekshibicjonizm).

Zaniedbywanie – niezaspokajanie podstawowych potrzeb materialnych i emocjonalnych małoletniego przez rodzica lub opiekuna prawnego, niezapewnienie mu odpowiedniego jedzenia, ubrań, schronienia, opieki medycznej, bezpieczeństwa, braku dozoru nad wypełnianiem obowiązku szkolnego.

Świadek przemocy domowej – osoba, która posiada wiedzę na temat stosowania przemocy domowej lub widziała akt przemocy domowej.

Osoba odpowiedzialna za Standardy Ochrony Małoletnich – Dyrektor/Kierownik Administracji, sprawujący nadzór nad realizacją Standardów Ochrony Małoletnich w Poradni.

Dane osobowe dziecka – wszelkie dane umożliwiające identyfikację dziecka.

Rozdział 2. Zasady bezpiecznych relacji personelu Poradni

2.1. Zasady bezpiecznej rekrutacji pracowników

  • Dyrektor/Kierownik Administracji przed dopuszczeniem do pracy z dziećmi, do kontaktu z danymi pacjentów lub do świadczenia usług na rzecz Poradni weryfikuje każdego pracownika i współpracownika, bez wyjątku i bez względu na formę zatrudnienia lub współpracy (w tym umowa o pracę, zlecenia, o dzieło, B2B, staż, wolontariat), w rejestrach, o których mowa w art. 21 ust. 2 ustawy z dnia 13 maja 2016 r., w tym w Rejestrze Sprawców Przestępstw Seksualnych.
  • Każda osoba zatrudniana lub współpracująca z Poradnią, bez wyjątku i bez względu na formę prawną współpracy, ma obowiązek przedłożenia przed rozpoczęciem pracy informacji z Krajowego Rejestru Karnego, złożenia oświadczeń określonych w Oświadczeniu Współpracownika i Klauzuli RODO (pkt 4) oraz corocznego potwierdzenia niekaralności.
  • Psycholodzy, psychoterapeuci oraz inni specjaliści poświadczają swoje wykształcenie stosownym dyplomem.

2.2. Relacja personelu z dzieckiem

  • Pracownicy znają zasady bezpiecznego kontaktu z dzieckiem.
  • W relacji z dzieckiem nadrzędną wartością jest szacunek, podmiotowość i bezpieczeństwo.
  • Dzieci przed rozpoczęciem spotkania są informowane o jego celu, badane są ich potrzeby oraz poczucie bezpieczeństwa.
  • Wyjaśniane jest (adekwatnie do wieku) prawo dziecka do poufności rozmowy z pracownikiem (psychoterapeutą).
  • W sytuacji, gdy ze względów bezpieczeństwa zasada poufności nie może zostać dotrzymana, dziecko jest o tym informowane z uwzględnieniem jego emocji i zrozumienia.

2.3. Komunikacja z dzieckiem

  • Pracownicy komunikują się z dzieckiem w oparciu o szacunek.
  • Wykazują się cierpliwością, serdecznością i dostosowują swoje wypowiedzi do możliwości poznawczych dziecka.
  • Troszczą się o indywidualne potrzeby dziecka i dbają o jego poczucie bezpieczeństwa.
  • Rozmowa z dzieckiem jest nieoceniająca; pracownik podąża za dzieckiem i jest uważny na wszelkie oznaki niezrozumienia.

2.4. Wsparcie i pomoc udzielana dzieciom

  • Pracownik informuje dziecko o gotowości do udzielenia mu wsparcia i pomocy.
  • Gdy dziecko zgłasza prośbę o pomoc, pracownik podejmuje stosowne kroki pomocowe.
  • Dziecko ma zapewnioną możliwość indywidualnej, poufnej rozmowy z psychologiem.
  • W każdym momencie, gdy tego potrzebuje, dziecko ma prawo wezwać swojego opiekuna.
  • Rodzice mają zapewnioną przestrzeń – poczekalnię gdzie mogą oczekiwać na dziecko.
  • Wywiad z rodzicem przeprowadzany jest bez obecności dziecka, w trosce o poszanowanie jego granic.

2.5. Kontakt fizyczny z dzieckiem

  • Świadczenia terapeutyczne/specjalistyczne odbywają się bez kontaktu fizycznego z dzieckiem.
  • Wyjątek stanowią spontaniczne reakcje dziecka (wynikające z jego inicjatywy), np. przytulenie pracownika, oraz momenty przywitania i pożegnania (np. poprzez uściśnięcie dłoni czy przybicie „piątki”) oraz momenty bezpieczeństwa (np. trzymanie za rękę schodząc po schodach).
  • Uzasadniony jest także kontakt fizyczny w sytuacji zagrożenia zdrowia i życia małoletniego lub pracownika. Wówczas kontakt powinien być ostatecznością, maksymalnie ograniczony i ukierunkowany wyłącznie na zapewnienie bezpieczeństwa.
  • W sytuacjach wymagających czynności higienicznych lub pomocowych (np. gdy dziecko się skaleczy), pracownicy unikają innego niż niezbędny kontaktu fizycznego z dzieckiem. Podejmują się ww. działań wyłącznie w sytuacji, kiedy rodzica nie ma w poczekalni i nie może w odpowiednim czasie dotrzeć do gabinetu, a sytuacja wymaga sprawnego wsparcia dziecka.

2.6. Utrwalanie i wykorzystywanie wizerunku dziecka

  • Jakiekolwiek utrwalanie i wykorzystywanie wizerunku dziecka jest całkowicie zabronione bez zgody Rodzica/Opiekuna prawnego.

2.7. Ochrona danych osobowych Małoletniego

  • Dane osobowe Małoletniego podlegają ochronie zgodnie z obowiązującymi przepisami, w szczególności z RODO.
  • Pracownicy są zobowiązani do zachowania poufności danych osobowych dzieci i ich opiekunów.

2.8. Kontakt z Małoletnim

  • Pracownik kontaktuje się z Małoletnim bezpośrednimi kanałami komunikacji wyłącznie za zgodą jego rodziców.
  • Kontakt z Małoletnim dotyczy wyłącznie obszarów powiązanych z procesem terapii/wsparcia udzielanego przez pracownika.

2.9. Bezpieczeństwo online

  • Poradnia Psycholodzy24.pl nie zapewnia dzieciom dostępu do Internetu na terenie placówki.
  • Pracownik nie nawiązuje z dziećmi (podopiecznymi placówki) kontaktów poprzez przyjmowanie lub wysyłanie zaproszeń w mediach społecznościowych, z wyjątkiem wizyt w formie online – w terminie i godzinach ustalonych z Rodzicem/Opiekunem i Dyrektorem/Kierownikiem Administracji za pomocą ustalonego wcześniej komunikatora.

Rozdział 3. Zasady podejmowania interwencji w przypadku podejrzenia krzywdzenia Małoletniego lub posiadania informacji o krzywdzeniu Małoletniego

3.1.

  • Wszyscy pracownicy posiadają odpowiednią wiedzę i zwracają uwagę na czynniki ryzyka krzywdzenia Małoletnich.
  • Pracownicy zobowiązani są do samodzielnego pogłębiania wiedzy i podnoszenia swoich kompetencji w zakresie rozpoznawania symptomów krzywdzenia dziecka oraz reagowania na sytuacje zagrożenia.

3.2.

  • Psycholodzy/psychoterapeuci/lekarze posiadają wiedzę, w jaki sposób wspierać opiekunów.
  • Oferują wsparcie i pomoc zawsze, gdy dostrzegają czynniki ryzyka krzywdzenia Małoletnich.
  • Przekazują opiekunom informacje na temat możliwości pomocy oraz motywują do jej podjęcia.

3.3.

  • Wszyscy pracownicy mają wiedzę, zwracają uwagę i zawsze reagują na wszelkie informacje o krzywdzeniu dziecka oraz oznaki, które wskazują na podejrzenie stosowania przemocy wobec Małoletniego.
  • Znają symptomy świadczące o możliwości stosowania przemocy wobec dziecka.

3.4. Procedura interwencji w przypadku podejrzenia krzywdzenia Małoletniego przez rodzica/opiekuna/inną osobę dorosłą

Psycholog/Psychoterapeuta/Lekarz:

  • Przyjmuje zgłoszenie o krzywdzeniu lub podejrzeniu krzywdzenia Małoletniego oraz prowadzi rozmowę z rodzicami lub opiekunami prawnymi.
  • Sporządza szczegółową notatkę zawierającą:
    • Opis zdarzenia.
    • Dane pokrzywdzonego Małoletniego (imię, nazwisko, adres, data urodzenia).
    • Jeżeli to możliwe: dane osoby podejrzanej (imię, nazwisko, adres).
  • Ocenia stopień zagrożenia zdrowia i życia dziecka.
  • Analizuje sytuację dziecka pod kątem możliwości zapewnienia mu bezpieczeństwa po opuszczeniu poradni.
  • W sytuacji, gdy podejrzewa, że życie lub zdrowie dziecka jest zagrożone i opiekun nie może/nie chce zapewnić dziecku bezpiecznej przestrzeni z dala od przemocy, zawiadamia policję.
  • Przekazuje informację o popełnieniu/możliwości popełnienia przestępstwa wraz ze szczegółową notatką Dyrektorowi/Kierownikowi Administracji.
  • Wszelkie działania zostają udokumentowane na karcie interwencji (wzór – Załącznik nr 1).
  • W sytuacji, gdy wobec dziecka popełniono przestępstwo, a sprawcą przemocy jest osoba dorosła, psycholog sporządza zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa i przekazuje je do właściwego miejscowo organu ścigania (policji lub prokuratury). Jednocześnie informuje Dyrektora/Kierownika Administracji o dokonanym zgłoszeniu.
  • Organizuje spotkanie z rodzicami/opiekunami, przekazując informację o popełnieniu przestępstwa. Jednocześnie informuje Dyrektora/Kierownika Administracji o przeprowadzonym spotkaniu.
  • W przypadku braku zainteresowania opiekunów pomocą dziecku, psycholog sporządza wniosek o wgląd w sytuację rodziny, który kieruje do właściwego sądu rodzinnego. Jednocześnie informuje Dyrektora/Kierownika Administracji o dokonanym zgłoszeniu.
  • W przypadku stwierdzenia zaniedbania lub niewydolności wychowawczej rodziny, psycholog niezwłocznie informuje właściwy ośrodek pomocy społecznej o konieczności udzielenia wsparcia rodzinie. Jednocześnie przekazuje Dyrektorowi/Kierownikowi Administracji informację o dokonanym zgłoszeniu.

3.5. Procedura interwencji w przypadku podejrzenia krzywdzenia Małoletniego przez inną osobę małoletnią (rówieśnika)

3.5.1. Zakres procedury

Procedura obejmuje dwa rodzaje sytuacji, które wymagają odmiennego trybu reagowania:

A. Zgłoszenie dotyczące zdarzenia, które miało miejsce poza poradnią

Małoletni pacjent zgłasza (lub psycholog/psychoterapeuta w toku konsultacji powziął podejrzenie), że doświadcza lub doświadczył krzywdzenia ze strony innego małoletniego – rówieśnika, kolegi ze szkoły, rodzeństwa, znajomego – w miejscu niezwiązanym z poradnią (szkoła, dom, internet, inne miejsce).

B. Zdarzenie na terenie poradni

Do zdarzenia o charakterze przemocy między małoletnimi dochodzi na terenie poradni (poczekalnia, korytarz, winda, otoczenie budynku) – niezależnie od tego, czy obaj małoletni są pacjentami poradni, czy jeden z nich jest osobą przypadkową (np. rodzeństwo czekające z pacjentem).

W obu przypadkach obowiązuje nadrzędna zasada: bezpieczeństwo i dobro małoletniego jest priorytetem nadrzędnym wobec innych okoliczności, w tym wobec dyskrecji czy wygody organizacyjnej.

3.5.A. Procedura postępowania, gdy zdarzenie miało miejsce poza poradnią (zgłoszenie w toku konsultacji)

Krok 1 – Przyjęcie zgłoszenia i pierwsza rozmowa

Psycholog/Psychoterapeuta/Lekarz przyjmujący informację:

  • przerywa dotychczasowy plan sesji, jeśli zgłoszenie tego wymaga, i poświęca czas na wysłuchanie dziecka w spokojnej, bezpiecznej atmosferze;
  • nie naciska, nie przesłuchuje, nie zadaje pytań sugerujących odpowiedź; pozwala dziecku mówić własnym tempem;
  • zadaje pytania otwarte służące ustaleniu podstawowych faktów niezbędnych do oceny ryzyka: co się stało, kto był sprawcą, kiedy i gdzie, czy zdarzenie miało charakter jednorazowy czy powtarzający się, czy dziecko czuje się aktualnie bezpieczne;
  • nie obiecuje dziecku pełnej tajemnicy – informuje (adekwatnie do wieku), że w sytuacji zagrożenia jego bezpieczeństwa może być zobowiązany poinformować rodzica/opiekuna lub odpowiednie instytucje;
  • jeśli dziecko ujawnia myśli samobójcze, samouszkodzenia lub bieżące zagrożenie życia/zdrowia – procedura kryzysowa ma pierwszeństwo przed niniejszą procedurą.
Krok 2 – Ocena ryzyka i pilności

Psycholog ocenia, czy zdarzenie wskazuje na:

  • jednorazowy incydent o niskim nasileniu (np. sprzeczka, jednorazowe przezwisko) – wymaga monitorowania i wsparcia, ale nie pilnej interwencji zewnętrznej;
  • przemoc systematyczną / nękanie (bullying) – wymaga reakcji do placówki, w której dziecko przebywa (szkoła), oraz wsparcia psychologicznego;
  • przemoc fizyczną powodującą obrażenia, przemoc o charakterze seksualnym, lub sytuację bieżącego zagrożenia (np. sprawca ma dalszy dostęp do dziecka i zagraża mu) – wymaga pilnego zgłoszenia do rodzica/opiekuna oraz, zależnie od okoliczności, do szkoły, sądu rodzinnego lub policji.
Krok 3 – Dokumentacja

Sporządza szczegółową notatkę zawierającą:

  • datę i okoliczności zgłoszenia;
  • opis zdarzenia w relacji dziecka (możliwie blisko jego własnych słów, bez interpretacji psychologa wplecionej w opis faktów);
  • dane pokrzywdzonego małoletniego;
  • dane sprawcy (imię, wiek/szacowany wiek, relacja z dzieckiem – o ile możliwe do ustalenia);
  • miejsce i czas zdarzenia (jeśli znane);
  • ocenę ryzyka dokonaną w Kroku 2;
  • podjęte dalsze działania.

Notatka i karta interwencji (wzór – Załącznik nr 1) trafiają do dokumentacji dziecka z zachowaniem zasad poufności i RODO.

Krok 4 – Rozmowa z rodzicem/opiekunem
  • Psycholog organizuje spotkanie z rodzicem/opiekunem dziecka krzywdzonego (z dzieckiem lub bez – zależnie od sytuacji i wieku oraz dobra dziecka).
  • Omawia zdarzenie, przekazuje ocenę ryzyka, pyta o dotychczasowe działania rodzica.
  • Przedstawia możliwe ścieżki reakcji: zgłoszenie do szkoły/dyrekcji (jeśli zdarzenie miało miejsce na terenie szkoły), zgłoszenie na policję lub do sądu rodzinnego (jeśli zachowanie sprawcy może stanowić czyn karalny), skierowanie dziecka na dalszą diagnozę lub terapię.
  • Informuje Dyrektora/Kierownika Administracji o przeprowadzonym spotkaniu i jego ustaleniach.
Krok 5 – Zgłoszenie do odpowiednich instytucji (gdy wymagane)
  • Jeżeli osoba podejrzewana o krzywdzenie ukończyła 13 lat, a nie ukończyła 17 lat, i jej zachowanie może stanowić czyn karalny – pisemne zawiadomienie do właściwego miejscowo sądu rodzinnego lub policji.
  • Jeżeli osoba podejrzewana o krzywdzenie ukończyła 17 lat i jej zachowanie może stanowić przestępstwo – pisemne zawiadomienie do właściwej jednostki policji lub prokuratury.
  • Jeżeli osoba podejrzewana o krzywdzenie nie ukończyła 13 lat, nie ponosi odpowiedzialności za czyn karalny; psycholog informuje jej rodziców/opiekunów oraz, w razie potrzeby, właściwy sąd rodzinny (w celu wglądu w sytuację dziecka) lub szkołę.
  • W obu przypadkach: informacja do Dyrektora/Kierownika Administracji o dokonanym zgłoszeniu, z kopią zawiadomienia w dokumentacji.
  • Jeśli zdarzenie miało miejsce na terenie szkoły dziecka, a rodzic nie podjął kontaktu ze szkołą – psycholog może (za zgodą rodzica) zaproponować pomoc w sformułowaniu zgłoszenia do szkoły lub bezpośredni kontakt z pedagogiem/psychologiem szkolnym.
Krok 6 – Plan wsparcia i monitorowanie
  • Psycholog proponuje dziecku i rodzicom plan wsparcia (forma terapii, częstotliwość konsultacji, ewentualne skierowanie do innego specjalisty).
  • Ustala punkt kontrolny (np. kolejna wizyta), na którym oceniana jest sytuacja dziecka i skuteczność podjętych działań.

3.5.B. Procedura postępowania, gdy zdarzenie ma miejsce na terenie poradni

Procedura uwzględnia, że poradnia nie zawsze ma stacjonarną recepcję i pracownik merytoryczny często pracuje samodzielnie, bez obecności drugiej osoby dorosłej na miejscu.

Krok 1 – Natychmiastowe zatrzymanie zdarzenia

Pracownik, który zauważy lub zostanie poinformowany o sytuacji przemocy między małoletnimi na terenie poradni:

  • niezwłocznie i stanowczo przerywa zdarzenie – fizycznie rozdziela małoletnich, jeśli to konieczne dla bezpieczeństwa, zachowując zasady z punktu 2.5 (kontakt fizyczny jako ostateczność, ograniczony do zapewnienia bezpieczeństwa);
  • ocenia, czy w danym momencie jest w stanie samodzielnie zapanować nad sytuacją; jeśli nie (np. zdarzenie ma duże nasilenie, jest więcej niż dwoje dzieci zaangażowanych, lub pracownik jest w trakcie sesji z innym pacjentem) – w pierwszej kolejności dzwoni pod 112 lub 997, a dopiero potem realizuje kolejne kroki;
  • jeśli zdarzenie spowodowało obrażenia fizyczne wymagające oceny medycznej – wzywa pogotowie (999/112);
  • separuje małoletnich uczestników zdarzenia w miarę możliwości przestrzennych poradni (np. jedno dziecko w gabinecie, drugie w poczekalni pod okiem pracownika lub przyprowadzonego w tym momencie rodzica), nie pozostawiając żadnego z nich bez nadzoru, jeśli wiek lub stan emocjonalny tego wymaga;
  • jeśli pracownik prowadził w tym czasie sesję z innym pacjentem – w miarę możliwości kończy lub przerywa ją w sposób najmniej obciążający dla tego pacjenta, informując go ogólnie o konieczności krótkiej przerwy.
Krok 2 – Telefoniczne powiadomienie Dyrektora/Kierownika Administracji
  • Pracownik telefonicznie informuje Dyrektora/Kierownika Administracji (osobę odpowiedzialną za SOM) możliwie niezwłocznie po zatrzymaniu zdarzenia i zapewnieniu bezpieczeństwa – nie czeka do końca dnia.
  • Jeśli Dyrektor/Kierownik Administracji jest niedostępny, pracownik podejmuje decyzje samodzielnie, zgodnie z dalszymi krokami procedury, dokumentując później przyczynę braku kontaktu.
  • Ustalają telefonicznie, czy konieczne jest opóźnienie/odwołanie kolejnych zaplanowanych wizyt tego dnia oraz czy potrzebne jest dodatkowe wsparcie na miejscu.
Krok 3 – Powiadomienie rodziców/opiekunów obu stron
  • Jeśli rodzic/opiekun jednej lub obu stron znajduje się w danym momencie w poczekalni lub w budynku – pracownik informuje go od razu, ustnie, z zachowaniem spokoju i faktograficznego opisu sytuacji.
  • Jeśli rodzic/opiekun nie jest na miejscu – pracownik kontaktuje się telefonicznie tego samego dnia, niezwłocznie, z rodzicami obu małoletnich.
  • Rozmowy z rodzicami obu stron prowadzone są odrębnie (nie w jednym wspólnym połączeniu/spotkaniu).
  • Przekazywane są fakty ustalone do tego momentu, bez przedwczesnych ocen co do winy, chyba że okoliczności są oczywiste (zdarzenie odbyło się w obecności pracownika).
Krok 4 – Wyjaśnienie okoliczności
  • Pracownik, który był świadkiem zdarzenia (lub przejął sprawę), przeprowadza możliwie szybko rozmowę z każdym z małoletnich uczestników odrębnie, w obecności jego rodzica/opiekuna, jeśli rodzic jest już na miejscu; jeśli nie – rozmowa wyjaśniająca z dzieckiem może się odbyć dopiero po przybyciu rodzica, o ile stan dziecka i bezpieczeństwo na to pozwalają.
  • Jeśli byli inni świadkowie (np. inny rodzic/opiekun czekający w poczekalni) – pracownik, o ile to możliwe i świadek się zgodzi, zbiera od niego krótką relację (oraz telefon kontaktowy do ewentualnego dalszego wyjaśnienia sprawy).
  • Całość ustaleń dokumentowana jest w karcie interwencji tego samego dnia, najpóźniej następnego dnia roboczego.
Krok 5 – Dokumentacja

Notatka ze zdarzenia na terenie poradni zawiera dodatkowo (oprócz elementów z 3.5.A Krok 3):

  • dokładny czas i miejsce zdarzenia na terenie poradni;
  • dane pracownika, który zauważył/przerwał zdarzenie;
  • informację o ewentualnych obrażeniach i podjętej pomocy medycznej;
  • listę osób, z którymi przeprowadzono rozmowy wyjaśniające;
  • decyzję co do dalszego trybu (patrz Krok 6).
Krok 6 – Decyzja o dalszym postępowaniu

Dyrektor/Kierownik Administracji, po zapoznaniu się z notatką (przekazaną telefonicznie w Kroku 2 i pisemnie później), podejmuje decyzję dotyczącą m.in.:

  • ewentualnej zmiany organizacji wizyt obu małoletnich (np. inne godziny, inny dzień, by unikać ponownego kontaktu w poczekalni), jeśli obie strony są nadal pacjentami poradni;
  • konieczności zgłoszenia zdarzenia do policji/sądu rodzinnego – według tych samych kryteriów wieku i charakteru czynu, co w punkcie 3.5.A Krok 5;
  • zaproponowania wsparcia psychologicznego obu stronom (także sprawcy, jeśli jest pacjentem poradni – praca nad przyczynami zachowania nie jest sprzeczna z ochroną ofiary, o ile odbywa się odrębnie i przy zachowaniu bezpieczeństwa poszkodowanego).
Krok 7 – Komunikacja wewnętrzna i wnioski

Zdarzenie i jego przebieg są przedstawiane przy najbliższym kontakcie pracownika z Dyrektorem/Kierownikiem Administracji (lub na zebraniu zespołu, jeśli takie się odbywają) w celu oceny, czy konieczna jest zmiana organizacyjna – np. nieplanowanie dwóch małoletnich pacjentów z napiętą relacją w bliskich godzinach, obecność dodatkowej osoby w godzinach szczytu, zmiana układu poczekalni.

Dodatek do pkt 3.5 – przemoc między rodzeństwem

Jeśli osobą krzywdzącą i krzywdzoną są rodzeństwo (lub dzieci wychowujące się w jednej rodzinie, np. rodzeństwo przyrodnie, dzieci pod opieką tych samych opiekunów), procedurę 3.5.A i 3.5.B stosuje się odpowiednio, z następującymi modyfikacjami:

  • Rozmowa z rodzicem/opiekunem (Krok 4 w 3.5.A, Krok 3 w 3.5.B) dotyczy jednej rodziny, a nie dwóch odrębnych rodzin – co oznacza, że psycholog musi zachować szczególną wrażliwość na to, że ten sam rodzic jest opiekunem obu stron zdarzenia i może mieć trudność z neutralną oceną sytuacji.
  • Psycholog zwraca uwagę, czy przemoc między rodzeństwem nie jest objawem szerszego problemu w systemie rodzinnym (np. niewydolności wychowawczej, przemocy domowej ze strony dorosłego, której rodzeństwo jest świadkiem lub wobec której odreagowuje), a nie tylko incydentem rówieśniczym.
  • Jeśli pojawia się podejrzenie, że zachowanie krzywdzącego dziecka jest powiązane z doświadczaną przez niego przemocą (np. wzorce przeniesione z domu), psycholog rozważa, czy oprócz reakcji na zdarzenie nie jest wskazane szersze zgłoszenie zgodnie z procedurą 3.4 (krzywdzenie przez osobę dorosłą/opiekuna) – obie procedury mogą być stosowane równolegle.
  • Ocena, czy konieczne jest zawiadomienie sądu rodzinnego lub ośrodka pomocy społecznej, uwzględnia całościową sytuację rodziny, a nie tylko pojedyncze zdarzenie między dziećmi.
  • Plan wsparcia obejmuje, w miarę możliwości, pracę z całym systemem rodzinnym (np. konsultacja rodzinna), a nie wyłącznie z dzieckiem poszkodowanym.

3.6. Procedura interwencji w przypadku podejrzenia krzywdzenia Małoletniego przez pracownika

  • Jeżeli informacja dotyczy Dyrektora/Kierownika Administracji, przekazuje się ją Zarządowi Spółki, który przejmuje czynności przewidziane w tej procedurze dla Dyrektora/Kierownika Administracji.
  • Osoba, która uzyskała informację o możliwości popełnienia przestępstwa przez pracownika, niezwłocznie przekazuje tę informację w formie szczegółowej notatki Dyrektorowi/Kierownikowi Administracji.
  • Dyrektor/Kierownik Administracji niezwłocznie powiadamia rodziców Małoletniego o zgłoszeniu możliwości popełnienia przestępstwa przez pracownika.
  • Osoba podejrzana o popełnienie przestępstwa zostaje odsunięta od pracy z dziećmi do czasu wyjaśnienia sprawy.
  • Dyrektor/Kierownik Administracji w obecności innego psychologa/pracownika poradni przeprowadza rozmowę z rodzicami oraz Małoletnim (gdy ten wyrazi na to zgodę) w celu wyjaśnienia okoliczności sprawy.
  • Sporządza notatkę opisującą zdarzenie oraz kartę interwencji (Załącznik nr 1).
  • Dyrektor/Kierownik Administracji wraz z psychologiem/pracownikiem podejmują odpowiednie działania wyjaśniające, zabezpieczające oraz prawne (rozmowa z pracownikiem, monitoring pracy pracownika, zawiadomienie odpowiednich służb o możliwości popełnienia przestępstwa).
  • Dyrektor/Kierownik Administracji informuje opiekunów i dziecko o poczynionych ustaleniach oraz dalszej procedurze prawnej.
  • Proponuje lub wskazuje instytucje, które mogą zapewnić dziecku i opiekunom pomoc psychologiczną.

Rozdział 4. Monitoring stosowania Standardów Ochrony Małoletnich

  • Wszyscy pracownicy i współpracownicy podpisują Oświadczenie Współpracownika i Klauzulę RODO, w którym potwierdzają zapoznanie się ze Standardami i zobowiązują się postępować zgodnie z ich kryteriami.
  • Osobą odpowiedzialną za Standardy Ochrony Małoletnich jest Dyrektor/Kierownik Administracji Poradni.
  • Osoba odpowiedzialna raz w roku dokonuje analizy Standardów Ochrony Małoletnich pod kątem ich skuteczności oraz zgodności z obowiązującymi przepisami i zaleceniami.

Rozdział 5. Postanowienia końcowe

  • Standardy Ochrony Małoletnich są dostępne na stronie internetowej Poradni pod adresem: https://psycholodzy24.pl/standardy-ochrony-maloletnich oraz w formie papierowej w poczekalni/recepcji poradni.
  • Wszyscy pracownicy otrzymują treść Standardów Ochrony Małoletnich poprzez wysłanie ich pocztą elektroniczną. Treść jest także dostępna fizycznie w recepcji Poradni.
  • Standardy Ochrony Małoletnich wchodzą w życie z dniem 07.11.2026.
  • Załącznik nr 1 – Karta interwencji stanowi integralną część Standardów.

Ważne telefony i kontakty

Biuro Rzecznika Praw Dziecka

Czynne od poniedziałku do piątku w godzinach 8:15-16:15, nr tel. (22) 583 66 00 fax: (22) 583 66 96 (całodobowo). Adres poczty elektronicznej: rpd@brpd.gov.pl

Dziecięcy Telefon Zaufania Rzecznika Praw Dziecka

Telefon i czat internetowy czynne przez całą dobę, siedem dni w tygodniu. Czat nie wymaga logowania oraz instalowania żadnej aplikacji. Połączenia telefonicznie są bezpłatne, a rozmówcy mają zapewnioną dyskrecję i anonimowość. Tel. 800121212. Czat internetowy www.brpd.gov.pl

Telefon zaufania dla dzieci i młodzieży

Ogólnopolski, bezpłatny i anonimowy telefon zaufania przeznaczony dla dzieci i młodzieży, czynny 7 dni w tygodniu od godziny 12.00 do 2.00 w nocy, tel. 116 111 wiadomość przez stronę www.116111.pl

Telefon dla rodziców i nauczycieli w sprawie bezpieczeństwa dzieci

Bezpłatna i anonimowa pomoc telefoniczna, tel. 800 100 100 dostępny jest od poniedziałku do piątku w godzinach 12:00 – 15:00.

Centrum Wsparcia dla Osób w Stanie Kryzysu Psychicznego

Całodobowa i bezpłatna pomoc psychologiczna przez telefon 800 702 222, email i czat. Dyżurujący konsultanci udzielają porad i kierują osoby dzwoniące lub piszące do odpowiedniej placówki pomocowej w ich regionie.

Telefon zaufania dla osób dorosłych w kryzysie emocjonalnym

Od poniedziałku do piątku w godzinach od 14.00 do 22.00 pod bezpłatnym numerem tel. 116 123 dyżurują specjaliści Instytutu Psychologii Zdrowia PTP, udzielając wsparcia i pomocy psychologicznej osobom potrzebującym.

Telefon zaufania – uzależnienia behawioralne

Z telefonu mogą korzystać wszystkie osoby, które mają problem lub też zastanawiają się, czy mają problem z uzależnieniami behawioralnymi. Z konsultantami mogą porozmawiać również osoby bliskie osobom uzależnionym – rodzina, przyjaciele, znajomi. Infolinia jest czynna codziennie w godzinach od 17.00 do 22.00 z wyjątkiem świąt państwowych. Dzwoniąc płacisz tylko za pierwszy impuls połączenia, tel. 801 889 880

Ogólnopolski Telefon dla Ofiar Przemocy w Rodzinie „Niebieska Linia”

Bezpłatna pomoc dostępna przez całą dobę tel. 800 120 002

Załącznik nr 1 – Karta interwencji

Karta wspólna dla procedur 3.4, 3.5.A, 3.5.B i 3.6 – podejrzenie/zaistnienie krzywdzenia małoletniego. Wzór do pobrania w wersji Word.

realizacja i marketing: Damian Nowaczek